PAŁECZKĄ PISANE: Tak mija nam tu czas

Rozmawiałem niedawno z pewną Chinką o różnicy czasu pomiędzy Tajwanem a Polską (w lecie sześć godzin, w zimie siedem). Zapytała mnie w którą stronę występuje różnica. Powiedziałem jej więc, że na czas polski jest wcześniej. „Naprawdę? Wydawało mi się, że w Europie jest później.” „A którą teraz mamy godzinę?” odpowiedziałem. „Dwunastą? No to w Polsce jest piąta rano”. „No, czyli jest później, bo wszystko dzieje się później. Kiedy u nas jest wieczór, to w Polsce dopiero południe, wieczór przychodzi tam później niż u nas!”. Ciekawa różnica kulturowa. Chinka powiedziała, że to „chiński sposób myślenia”, ale przyjmuję to z pewną dozą sceptycyzmu. Może to tylko jej wymysł?

Na marginesie – kiedy x lat temu zaczynałem uczyć się języka Li Bai’a i Bai Juyi, równie mało intuicyjny wydał mi się sposób mierzenia upływu czasu względem pozycji, jaką obserwator w nim zajmuje. Otóż – w którą stronę biegnie czas dla nas, wyznawców euro-amerykańskiego sposobu myślenia? Na ogół w prawo, prawda? Piszemy od lewej do prawej strony, osi na wykresach również biegną w prawo i do góry od punktu (0,0). Ewentualnie w górę, bo wzrost, bo narastanie i nawarstwianie. Dobrze mówię? Otóż dla Chińczyków czas biegnie w dół, czemu dają wyraz w języku. Następny tydzień to dosłownie „dolny” 下個禮拜, a poprzedni „górny” 上個禮拜. Piszę to obecnie nieco bez przekonania, bo chiński system na dobre wyrył mi się w zwojach mózgowych i stał się równie intuicyjny, co nasz. Pamiętam jednak, że na początku wydał mi dziwnym. Pytanie mam zatem do niesinomownych – czy chińska strzałka upływu czasu jest w Waszym odczuciu skierowana intuicyjnie, czy nie? Może było to tylko moje wrażenie? Jak śpiewał poeta: „może jestem nienormalny, za krótko byłem w wojsku, może w lecie jakiś komar adidasa sprzedał mi?”

Reklamy

5 responses to “PAŁECZKĄ PISANE: Tak mija nam tu czas

  1. Dla chińczyków (a szerzej – dla wszystkich narodów piszących z góry do dołu jest to jak najbardziej intuicyjne. U nas czas najczęściej oznacza się jako biegnący od lewej do prawej, tylko w dziwnych fizycznych wykresach przedstawiasz go na innych osiach.

  2. Jeśli chodzi o pierwszą część, to znam wiele kobiet w Europie, którym z trudem przychodzi zrozumienie zjawiska stref czasowych, o linii zmiany daty nie wspomnę 😉 Jeśli chodzi o sposób pojmowania kierunku upływu czasu, to dlaczego uważasz za nieintuicyjny zwrot w dół? Intuicyjny jest dla mnie jedynie czysto numeryczny wzrost w górę, jeśli chodzi o czas to w większości kalendarium wzrost przebiega w dół, może dlatego, siłą przyzwyczajenia, nie ma dla mnie nic nieintuicyjnego w wyrażeniach górny i dolny tydzień.

  3. Przeczytałem trzy razy i może brak mi intercultural skills, ale zastanawiam się, czy gdyby ta Chinka powiedziała Ci, że Polska leży na lewo i do góry od Tajwanu, to też byś nad tym dumał.

  4. W piątek rozmawiałem z bardzo bystrym Chińczykiem, który mieszkał trochę na Zachodzie i on powiedział dokładnie to, co ta kobieta, więc odwołuję moje nietolerancyjne komentarze.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s